Kilim, Anadolu'nun ve Diyarbakır'ın köklü dokuma geleneğinin en tanıdık parçalarından biridir. Köy evlerinden şehir dairelerine kadar pek çok yerde, renkli motifleriyle hem zemini hem de duvarları süsler. İnce ve hafif yapısı nedeniyle kilim, halıdan farklı bir yıkama yaklaşımı gerektirir. Bu yazıda kilim yıkarken nelere dikkat edilmesi gerektiğini ve kiliminizi uzun yıllar korumanın yollarını anlatıyoruz.
Kilimi halıdan ayıran özellikler
Halılar ilmek düğümlenerek dokunur ve yüzeyinde hav adı verilen tüyler bulunur. Kilim ise düz dokuma tekniğiyle, çözgü ve atkı iplerinin birbirinin arasından geçirilmesiyle üretilir. Bu yüzden kilimde hav yoktur; yüzeyi düz ve incedir. Çoğu kilim iki yüzlü kullanılabilir.
- Kilimler halılara göre daha ince ve hafiftir.
- Genellikle yün, pamuk ya da keçi kılı gibi doğal liflerden dokunur.
- Motifler, farklı renkteki atkı iplerinin değişimiyle oluşur.
- Renk geçiş noktalarında küçük yarıklar bulunabilir; bu, dokuma tekniğinin doğal bir sonucudur.
Kilim yıkarken nelere dikkat edilir?
Renk akması
Kilimlerde canlı ve keskin renkler sıkça kullanılır. Bazı kilimlerde doğal boyalar, bazılarında ise sentetik boyalar bulunur. Yanlış deterjan ya da uygun olmayan su sıcaklığı, renklerin birbirine karışmasına neden olabilir. Bu nedenle deneyimli firmalar yıkama öncesi küçük bir alanda renk testi yaparak uygun yöntemi belirler.
Şekil bozulması
İnce yapısı nedeniyle kilim, yıkama ve kurutma sırasında çekebilir ya da kenarları kıvrılabilir. Kilimin düz bir şekilde kurutulması, eski formunu koruması için önemlidir. Asılarak kurutma yapılacaksa ağırlığın eşit dağılması gerekir.
Yumuşak işlem
Kilimlerde sert fırçalama ya da güçlü mekanik işlemler dokuma yapısını gevşetebilir. Bu yüzden genellikle daha nazik yöntemler tercih edilir.
Saçak ve kenarlar
Kilim saçakları ve kenar örgüleri zamanla yıpranabilir. Yıkama sırasında bu bölgelerin ayrıca kontrol edilmesi, gerekirse firmanın sizi bilgilendirmesi beklenir.
Kilim yıkama süreci
- Kilimin malzemesi, boyası ve genel durumu incelenir.
- Toz ve kum nazik yöntemlerle alınır.
- Gerekirse renk testi yapılır.
- Kilim, liflerine uygun deterjanla ve kontrollü su sıcaklığıyla yıkanır.
- Bol suyla durulanır.
- Düz ya da dengeli şekilde kurumaya bırakılır.
- Son kontrol yapılır, saçaklar düzeltilir ve paketlenir.
Kilimler ince oldukları için çoğu zaman kalın halılara göre daha kısa sürede kurur. Ancak doğal liflerden dokunmuş kilimlerde kurutmanın yine de dikkatle yapılması gerekir.
Evde bakım önerileri
- Silkeleme: Kilimler hafif olduğu için balkonda ya da bahçede düzenli olarak silkelenebilir. Sert şekilde çırpmak yerine nazikçe silkelemek dokuyu korur.
- Kaydırmaz taban: İnce kilimler zeminde kayabilir. Altına kaydırmaz bir taban koymak hem güvenliği artırır hem de kilimin yıpranmasını azaltır.
- Ters çevirme: İki yüzlü kilimleri ara sıra ters çevirerek kullanmak aşınmayı eşit dağıtır.
- Güneşten koruma: Doğrudan güneş ışığı renklerin solmasına neden olabilir.
- Doğru saklama: Kullanılmayan kilimleri temizletip rulo yaparak kuru ve havadar bir yerde saklayın. Güveye karşı saklama alanını düzenli kontrol edin.
Kilimi evde yıkamak mümkün mü?
Küçük ve sentetik kilimler bazen evde elde yıkanabilir; ancak yün ya da doğal boyalı, büyük ve eski kilimlerde evde yıkama risklidir. Bol suyla ıslatılan bir yün kilim hem çok ağırlaşır hem de renklerin karışma ihtimali artar. Evde kurutma sırasında kilimin çekmesi ya da şeklinin bozulması da sık karşılaşılan bir sorundur. Bu nedenle değerli kilimleriniz için evde yalnızca silkeleme, süpürme ve küçük lekelere nazik müdahale gibi temel bakımları yapıp kapsamlı temizliği profesyonel bir firmaya bırakmanız daha güvenli bir yoldur.
Duvar kilimleri
Bazı aileler kilimleri duvar süsü olarak kullanır. Duvarda asılı kilimler yere serilenler kadar kirlenmese de zamanla toz tutar ve rengi matlaşabilir. Duvar kilimlerini de belirli aralıklarla indirip silkelemek ve gerektiğinde profesyonel yıkamaya göndermek, renklerinin canlı kalmasına yardımcı olur.
Kilim yıkatırken firma seçimi
Diyar Halı'da Diyarbakır halı yıkama firmalarını incelerken kilim yıkama hizmeti verip vermediklerine bakabilirsiniz. Değerli ya da eski bir kiliminiz varsa yorumlarda özenli çalışma ve renk koruma konusunda deneyim anlatan firmalara öncelik vermek isteyebilirsiniz. Kiliminizdeki mevcut yıpranma, yarık ya da solmaları alım sırasında servis görevlisiyle birlikte not etmeniz, teslimatta karşılaştırma yapmanızı kolaylaştırır.
Fiyat
Kilim yıkama ücreti de metrekare üzerinden hesaplanır ve her firma kendi fiyatını belirler. Uygulamada kiliminizin ölçülerini girerek tahmini fiyatları karşılaştırabilirsiniz. Kesin fiyat, servis kilimi ölçtükten sonra onayınıza sunulur.
Kiliminizi özenle yıkatmak için Diyar Halı uygulamasında ölçüleri girin, Diyarbakır'daki firmaları karşılaştırın ve kapıdan alım ile siparişinizi verin. diyarhali.com
